เปิดไส้ใน TH-AI Passport: แจก AI ฟรี 1 ปี คุ้มไหมกับภาษี 1.6 พันล้าน?

TH-AI Passport: ทุ่ม 1.6 พันล้าน "เช่า" AI แจกฟรี… นวัตกรรมพลิกชาติ หรือแค่โปรเจกต์ฉาบฉวย?

เป้าหมายในการพาประเทศไทยก้าวให้ทันโลก AI และไล่ตามประเทศเพื่อนบ้านให้ทัน เป็นเจตนารมณ์ที่ไม่มีใครปฏิเสธครับ ยิ่งเมื่อเห็นตัวเลขงบประมาณ 1,621 ล้านบาทในโครงการ "TH-AI Passport" ก็ยิ่งดูเหมือนว่ารัฐบาลกำลังเอาจริงเอาจังกับการติดอาวุธทางปัญญาให้คนไทย 5 ล้านคน ได้สัมผัสเทคโนโลยีระดับพรีเมียมกันแบบฟรีๆ

แต่เมื่อพลิกดูไส้ในของนโยบาย สิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญและสังคมอดตั้งคำถามไม่ได้ก็คือคำว่า "ความยั่งยืน" เพราะเม็ดเงินพันกว่าล้านก้อนนี้ ไม่ได้ถูกนำไปลงทุนสร้างโครงสร้างพื้นฐาน หรือพัฒนาระบบนิเวศทางเทคโนโลยีที่จะตกเป็นสมบัติของชาติในระยะยาว แต่กลับถูกใช้ไปกับค่า "เช่าสิทธิการใช้งานรายปี" ซึ่งหมายความว่าเมื่อนาฬิกาเดินครบ 365 วัน สิทธิทุกอย่างก็จะจบลง และเงินภาษีมหาศาลก็จะไหลเข้ากระเป๋าบริษัทบิ๊กเทคต่างชาติไปอย่างสมบูรณ์แบบ

ในขณะที่หลายประเทศกำลังมุ่งมั่นสร้างรากฐาน AI ของตัวเอง แนวทางของเรากลับดูคล้ายการทุ่มเงินก้อนโตเพื่อเป็นเพียง "ผู้เช่าชั่วคราว" ยิ่งเมื่อนำมาประกอบกับภาพกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างที่ดูเร่งรีบผิดปกติในช่วงวันหยุดยาว และเงื่อนไข TOR ที่ถูกตั้งข้อสังเกตว่าเอื้อประโยชน์ให้เอกชนเพียงไม่กี่ราย ก็ยิ่งทำให้ความน่าเชื่อถือของโครงการถูกตั้งคำถามหนักขึ้นไปอีก

ตกลงแล้ว พาสปอร์ตมูลค่าพันล้านเล่มนี้ คือตั๋วเบิกทางที่คุ้มค่าสำหรับการเปลี่ยนผ่านประเทศ หรือเป็นเพียงโปรเจกต์ฉาบฉวยที่รัฐยอมจ่ายแพงเพื่อซื้อ "ผลงานสำเร็จรูป" มาจัดแสดงชั่วคราว? มาร่วมกันกางข้อมูลและค้นหาคำตอบไปพร้อมกันครับ